Materiały dla decydentów i parlamentarzystów

FASD jest problemem
zdrowia publicznego.
System może działać lepiej.

Płodowy Zespół Alkoholowy dotyka 2–5% populacji — więcej niż autyzm, zespół Downa i fenyloketonuria razem wzięte. Polska nie ma systemowych standardów diagnostycznych ani procedur wsparcia. To musi się zmienić.

FASD w Polsce

700 000+ osób może mieć FASD
~2–5% populacji ogólnej
>40% dzieci w pieczy zastępczej
<200 certyfikowanych diagnostów

Źródła: CanFASD 2021, CDC 2022, dane własne Ośrodka Fastryga

Postulaty

Aktualizacja: 2024

Nasze rekomendacje systemowe

  1. Ministerstwo Zdrowia W toku

    Wprowadzenie standardów diagnostycznych FASD

    Opracowanie i wdrożenie polskich standardów diagnostycznych opartych na kanadyjskim modelu CanFASD. Włączenie FASD do ICD-11 w polskiej implementacji klasyfikacji chorób. Refundacja wielospecjalistycznej diagnostyki FASD w ramach NFZ.

  2. Ministerstwo Edukacji Postulat

    Włączenie FASD do systemu orzekania i wsparcia szkolnego

    Nowelizacja rozporządzenia o orzekaniu o potrzebie kształcenia specjalnego — FASD jako samodzielna podstawa orzeczenia. Szkolenia dla poradni psychologiczno-pedagogicznych. Wytyczne dla szkół dotyczące dostosowania środowiska.

  3. Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej Postulat

    Protokoły FASD w pieczy zastępczej i pomocy społecznej

    Obowiązkowa diagnostyka w kierunku FASD dla dzieci kierowanych do pieczy. Szkolenia obligatoryjne dla kandydatów na rodziny zastępcze. Dedykowane procedury dla pracowników socjalnych.

  4. Sejm RP Postulat

    Ustawa o profilaktyce prenatalnej alkoholu

    Wprowadzenie obowiązku informowania kobiet ciężarnych o szkodliwości alkoholu (na wzór regulacji EU). Finansowanie kampanii profilaktycznych. Zakaz reklamy alkoholu kierowanej do kobiet w wieku rozrodczym.

  5. NFZ / AOTMiT Postulat

    Finansowanie centrum kompetencji FASD

    Stworzenie ogólnopolskiej sieci ośrodków diagnostycznych z certyfikacją. Finansowanie szkolenia i certyfikacji 500 specjalistów do 2030 roku. Ośrodek Fastryga jako centrum referencyjne.

Materiały

Policy briefs i ekspertyzy

Policy briefs i ekspertyzy są przygotowywane. Skontaktuj się z nami, aby otrzymać aktualny pakiet materiałów bezpośrednio na e-mail.

Zamów pakiet materiałów

Skala

Dlaczego teraz

FASD 2–5% brak systemu wsparcia
Autyzm ~1% system orzekania, refundacja
ADHD ~5% leki refundowane, procedury
Zespół Downa 0,1% wczesna interwencja

FASD jest jednym z najczęstszych zaburzeń neurorozwojowych — i jedynym całkowicie pomijanym przez polskie prawo i system zdrowia.

Kontakt formalny

Zapraszamy do dialogu

Jesteśmy otwarci na spotkania, przesłuchania sejmowe, udział w grupach roboczych i konsultacjach publicznych. Posiadamy pełną dokumentację merytoryczną do każdego z postulatów.

Nasze ekspertyzy opierają się na standardach WHO, CanFASD i EUCAP — największej europejskiej sieci organizacji FASD.

Napisz do Fundacji

Podstawa merytoryczna

  • WHO Global status report on alcohol and health 2023
  • CanFASD Fetal Alcohol Spectrum Disorder: A Guideline for Diagnosis Across the Lifespan, 2016
  • EUCAP European Call to Action on FASD, 2020
  • CDC Fetal Alcohol Spectrum Disorders Data & Statistics, 2022